بند تاریخی و تفریحی فریمان

بی شک شناخت سرزمینی که در آن زندگی می کنیم یکی از مهمترین ارکان شناخت هویت ملی و مذهبی ماست . در همین راستا این وبلاگ اقدام به معرفی شهرستان فریمان و بناهای تاریخی موجود در آن می نماید . امید است که مقبول طبع واقع شود .
سد فریمان
فریمان مرکز بخش فریمان است و در 71 کیلومتری جنوب شرقی مشهد  ، سدی قرار داشت که به نام فریمان مشهور بود . امروزه از این بنا اثر چندانی به جا نمانده و بند جدیدی بر روی رودخانه با مواد و روش های مدرن ساخته اند .
این سد در دوازده کیلومتری جنوب آبادی فریمان در جلو رودخانه ییلاقی فریمان ( بالا بند ) با آجر و آهک ساخته شده بود . از نظر اسلوب معماری و سبک بنا ، می توان گفت که در عهد سلاطین مغول ساخته شده است .
در صفحه 9 کتاب آثار باستانی خراسان که مربوط به سال های قبل از انقلاب است در مورد این سد چنین نوشته شده است :
 « آب گیر و مخزن پشت بند را از آب رودخانه در هر بهار مملو می سازند و به ضمیمه آب رودخانه که در تمام سال به سد مذکور وارد می شود به وسیله درجات و سوراخ هایی که در چاه آجری وسط دیوار بند تعبیه شده آب بند را در تابستان و موقع کمی آب تدریجاً برای آبیاری مزارع استفاده می کنند .  
فریمان و بند آن در عهد قاجاریه خالصه دولتی بوده و اگر به دفاتر دهات خالصه قبل از قاجار دسترسی پیدا شود ، محتمل است که در عهد صفویه هم عنوان خالصه بودن را داشته باشد .
.... قبل از مشروطیت ، عین الدوله صدر اعظم اسبق ایران مدتی فریمان را در اختیار داشت و پس از عزل از صدارت چند ماه در فریمان متوقف شده است و برای  مزید استحکام بند مذکور توسط مجد السلطان پیشکار خود در جلو دیواره سد ، پایه هرمی شکل بسیار قوی ساخته است تا فشار مخزن آب پشت بند موجب شکستن دیواره  سد نگردد  و از خرابی های احتمالی جلوگیری شده باشد و سپس در سال هایی که فریمان جز املاک اختصاصی سلطنتی بوده ( قبل از شهریور 1320 ) تعمیرات و مرمت های دقیقی در اصل بنای سد فریمان به عمل آمد و روی دیوار بند فریمان را با سنگ های مربع مستطیل بزرگ ، با سیمان فرش کرده اند .... این سد اکنون نیازمند مرمت است .
در رودخانه بالابند فریمان مزارع باغ عباس ، شکرتو ، ایلیاتو ، شلغم زار ، عرقاب زار ، قپق تاز ، نازی بالا ، نازی پایین از آب رودخانه فریمان زراعت می شود و این دهات کلاً جز مالکیت فریمان است . شش دانگ فریمان و توابع آن به موجب سند رسمی  در دهم اسفند 1325 شمسی از طرف آقای حسین ملک وقف بر مصارف آستان قدس شد ولی احفاد عین الدوله هنوز نسبت به سهامی از آن جا دعاوی دارند که در مراجع صالحه مطرح است .... »